# Het handboek van &koshell;

## Inleiding

&koshell; is een raamwerk waarbinnen u met verscheidene &koffice;-toepassingen in hetzelfde venster kunt werken. Omdat &koshell; gebaseerd is op een component-raamwerk, kan het exact dezelfde functionaliteit bieden als de losstaande toepassingen, en voegt het bovendien meer functies toe doordat alle toepassingen in hetzelfde venster beschikbaar zijn.

&koshell; maakt deel uit van het &koffice;-kantoortoepassingenpakket voor de K Desktop Environment. Andere toepassingen in &koffice; zijn:

- &kword; (Een WYSIWYG (What You See Is What You Get) tekstverwerker/Desktop Publishing-programma met veel functies.)

- &kspread; (Een rekenbladtoepassing.)

- &kpresenter; (Een toepassing voor diapresentaties.)

- Kexi (Een toepassing voor geïntegreerd database-beheer.)

- &kivio; (Een toepassing om stroomdiagrammen te creëren.)

- Karbon14 (Een vectortekenprogramma.)

- &krita; (Een pixeltekenprogramma.)

- &kchart; (Een toepassing om diagrammen en grafieken te creëren.)

- &kformula; (Een formule-editor.)

- &kugar; (Een hulpmiddel om zakelijke rapporten te creëren.)

Kijk in de handboeken van de individuele toepassingen voor informatie over het gebruik ervan. Deze handboeken beschrijven zowel hoe de toepassingen als componenten in &koshell; gebruikt worden als hoe deze als losstaande toepassingen werken.

## Het hoofdvenster van &koshell;

### Algemeen

&koshell; is een aangename werkruimte waarbinnen u met verscheidene &koffice;-toepassingen tegelijk kunt werken. In het hoofdvenster van &koshell; ziet u links een zijpaneel met de pictogrammen van de beschikbare &koffice;-componenten en rechts het hoofdvenster van de actieve component met de menu's en werkbalken.

Dit is een schermafdruk van &koshell; als het voor de eerste keer gestart wordt. Schermafdruk van &koshell;

Hier ziet u hoe &koshell; eruitziet als u het voor het eerst start. &koshell; begint altijd met een leeg venster. U kunt een toepassing openen door in het zijpaneel op een pictogram te klikken; u kunt ook een document openen door het menu Bestand Openen te kiezen. Het document wordt dan in de juiste &koffice;-toepassing geladen.

Bovendien kunt u documenten in elk ondersteund bestandsformaat importeren door het menu Bestand Importeren te kiezen, en net als bij het openen van bestanden, wordt de juiste &koffice;-toepassing gebruikt om het document te laden.

### Zijpaneel

Het zijpaneel van &koshell; Het zijpaneel van &koshell;

Het zijpaneel van &koshell;

Door op een pictogram in het zijpaneel te klikken kunt u een nieuwe &koffice;-component openen. In de meeste componenten kunt u kiezen of u een document van een sjabloon wilt maken of een bestaand document wilt openen. Het hoofdvenster van de component wordt geopend en de menu's, de werkbalken en de statusbalk in &koshell; worden aangepast om de functies van de actieve component te weerspiegelen.

U kunt de grootte van de pictogrammen in het zijpaneel wijzigen. Door rechts te klikken in het zijpaneel verschijnt er een contextmenu waarin u grote, normale of kleine pictogrammen kunt kiezen. Ook kunt u kiezen of pictogrammen en tekst, of alleen één van beide getoond worden.

Als u het zijpaneel niet wilt zien, kunt u het verbergen door de scheiding naar links te slepen.

### Hoofdweergave

De hoofdweergave aan de rechterkant, die de meest ruimte van &koshell; inneemt, toont de actieve component. Deze komt exact overeen met het hoofdvenster van de component wanneer deze als losstaande toepassing geopend wordt.

De hoofdweergave van &koshell; De hoofdweergave van &koshell;

De hoofdweergave van &koshell;

Wanneer een component geopend wordt, worden de menu's samengevoegd met die van &koshell; en de werkbalken van de component worden aan de werkruimte toegevoegd.

Elke nieuwe component krijgt een eigen tab. Door met de &RMB; op de tab te klikken kunt u kiezen om het document op te slaan of te sluiten. Door op de knop rechtsonder in het venster te klikken kunt u de huidige tab sluiten.

Een speciale functie in alle componenten is het menu-item Bestand Nieuw in &koshell;. Wanneer u dit item kiest, wordt het dialoogvenster Object invoegen geopend waarin u een &koffice;-component kunt selecteren dat dan geopend zal worden.

Het dialoogvenster "Object invoegen" in &koshell; Het dialoogvenster "Object invoegen" in &koshell;

Het dialoogvenster "Object invoegen" in &koshell;

## De commando's

### Menu's en sneltoetsen

#### Het menu Bestand

&Ctrl;N Bestand Nieuw

- Opent het dialoogvenster Object invoegen dat een lijst bevat van alle componenten die geopend kunnen worden.

&Ctrl;O Bestand Openen...

- Opent een document in de daarvoor bestemde &koffice;-toepassing.

Bestand Recent geopend

- Toont een lijst van recentelijk opgeslagen bestanden.

&Ctrl;S Bestand Opslaan

- Slaat het huidige document op.

Bestand Opslaan als...

- Slaat het huidige document op met een andere naam.

Bestand Herladen

- Laadt het huidige document opnieuw.

Bestand Importeren...

- Importeert een document in een ondersteund bestandsformaat.

Bestand Exporteren...

- Exporteert het huidige document.

Bestand Verzenden...

- Roept &kmail; op zodat u het bestand kunt versturen. Het bestand wordt automatisch als bijlage aan de e-email toegevoegd.

Bestand Alles opslaan

- Slaat alle open documenten in de &koffice; werkruimte op.

&Ctrl;P Bestand Afdrukken...

- Drukt het huidige bestand af.

Bestand Afdrukvoorbeeld...

- Laat een voorbeeld zien van het bestand zoals het afgedrukt zal worden.

Bestand Documentinformatie

- Bekijk de informatie of vul informatie in over het huidige document en de auteur.

&Ctrl;W Bestand Sluiten

- Sluit het huidige bestand, maar laat &koshell; open.

&Ctrl;Q Bestand Afsluiten

- Sluit &koshell; af.

#### Het menu Instellingen

Instellingen Werkbalk tonen

- Toont of verbergt de hoofdwerkbalk.

Instellingen Sneltoetsen instellen...

- Opent een dialoogvenster waarin u de sneltoetsen kunt instellen.

Instellingen Werkbalken instellen...

- Opent een dialoogvenster waarin u de werkbalken kunt instellen.

#### Het menu Help

&help.menu.documentation;

## Onder de motorkap

&koshell; maakt intensief gebruik van verscheidene belangrijke technieken in &kde;, in het bijzonder van KParts en &DCOP;.

De &GUI;-integratie van de componenten wordt mogelijk gemaakt door plugins die KParts-versies van de toepassingen beschikbaar maken. Hierdoor is er slechts een klein laagje bovenop de bestaande code van de losstaande toepassing nodig. Omdat alle &koffice;-toepassingen gebaseerd zijn op het KParts-componentmodel, werken ze uitstekend met elkaar samen. Elke &koffice;-component kan in een willekeurig &koffice;-document ingebed worden.

Voor de communicatie tussen de componenten wordt &DCOP; gebruikt. Dit heeft de prettige eigenschap dat het volkomen duidelijk is of de toepassing losstaand of als KPart-component in &koshell; geopend is.

## Dankbetuigingen en licentie

&koshell;

Programma copyright 2001-2005 Het &koffice; Workspace Team

Oorspronkelijke schrijvers:

- Sven Lüppken sven@kde.org

- Torben Weis weis@kde.org

- David Faure faure@kde.org

Documentatie copyright 2005 Anne-Marie Mahfouf annma@kde.org

Dit document is vertaald in het Nederlands door Natalie Koning

     nat@switch.demon.nl

Vertaler. &underFDL; &underGPL;

## Installatie

### &koshell; verkrijgen

&install.intro.documentation;

### Vereisten

&koshell; maakt deel uit van &koffice;. Informatie kunt u vinden op de homepage van &koshell;. &koffice; moet geïnstalleerd zijn; &koshell; werkt niet zonder de rest van &koffice;.

### Compilatie en installatie

&install.compile.documentation;
&documentation.index;