# Setje opp &kmail;

Oppsettvindauget til &kmail; let deg setje opp &kmail; på mange måtar. Du kan finne det via Innstillingar Set opp &kmail;.

Det er delt inn i seks sider, kvar side er representert med eit ikon i lista på venstre side av ruta. Dette kapittelet vil skildre kvar side i detalj.

## Identitetar

Du kan finne ein snarintroduksjon til sida for Identitetar i avsnittet Kome igang.

Denne sida let deg laga ein eller fleire Identitetar, &ie; kombinasjonar av namn, e-postadresse og andre innstllingar. Du kan til dømes laga ein identitet for forretningskommunikasjon og ein for personleg kommunikasjon. Viss du har meir enn ein e-postadresse, kan du laga ein identitet for kvar adresse. Du kan då velje kva identitet du skal bruka kvar gong du sender ei melding.

Sida består av ei liste over identitetar og knappar til å administrere dei. Lista over identitetar viser alltid minst ein identitet, som då er Standard identiteten.

Trykk på knappen Ny ... for å leggje til ein ny identitet til lista. Ruta Ny identitet vil sprette opp.

### Ruta Ny Identitet

Du kan skrive inn namnet til den nye identiteten i feltetNy identitet. Dette er namnet som vert vist i identitetslista.

Ved å velje ein av dei tre radioknappane i midten av ruta kan du velje korleis den nye identiteten skal initialiserast:

Med tomme felt

- Alle felta i den nye identiteten vert reinska eller sett til standard verdiar.

Bruk innstillingar frå kontrollsenter

- Bruk innstillingane frå kontrollsenteret sin standard e-postprofil (du kan redigere det under Internett & nettverk E-post i kontrollsenteret).

Kopier eksisterande identitet

- Kopierer alle felta frå ein eksisterande identitet. Du kan velje kva for identitet du vil kopiere frå ved å velje frå Eksisterande identitetar som sprett opp.

### Generelt

Fana Generelt let deg setje nokre basisinnstillingar for denne identiteten.

Namnet ditt

- Skiv inn heile namnet ditt her (somme tider kalla visningsnamn. Sjølv om dette feltet ikkje er strengt obligatoisk er det råda å skrive inn riktig verdi her.

Organisasjon

- Skriv inn organisasjonen din her. Dette feltet er valfritt. Dei fleste program vil visa denne informasjonen i eit eige felt i meldingshovudet kalla Organisasjon. &kmail; puttar det derimot i parantes og viser det samanmed e-postadressa i Frå-feltet i meldingshovudet.

E-postadresse

- Skriv inn e-postadressen din her.

Så viss adressen din er `Jon Brukar <jon@døme.com>`, så skal du skriva `Jon Brukar` i feltet Namnet ditt og `jon@døme.com` i feltet E-postadresse.

### Avansert

Fana Avansert let deg setje opp nokre innstillingar som er sjeldan brukt eller er særskilte på anna måte.

Svaradresse

- Skriv inn adressa som svarmeldingar skal sendast til når nokon svarar på e-posten din. Berre fyll ut dette feltet dersom det er ulikt den vanlege adresse di (som er spesifisert i Namn og E-postadressefeltet under fana Generelt), sidan svar vert send til sendaradessen som standard uansett.

  Dette feltet er kun nyttig dersom du vil at svara til epostane dine skal koma ein anna stad enn den vanlege e-postadressa di, ⪚ viss du brukar denne identiteten til å senda meldingar frå ein e-postadresse som ikkje kan motta meldingar. Merk at dette feltet truleg blir overflødig ved nyare versjonar av Internett e-post standard. I tillegg så er det enkelte e-postlister som overskriv dette feltet med adressa til lista for å sikra seg at svar på e-posten går til lista istaden for til personen som sende e-posten. Nytteverdien av dette feltet er svært avgrensa og det bør sjeldan brukast.

BCC adresse

- Her kan du skriva inn adresser som skal ha blindkopi av meldinga du sender.

OpenPGP-nøkkel

- Her kan du velja OpenPGP-nøkkelen som skal brukast for å (digitalt) signera meldingar når denne identiteten vert nytta. Ei rute for val av nøklar kjem fram om du trykkjer på Endra .... Her kan du velja frå ei liste over hemmelege nøklar kva for nøkkel du skal bruka. Viss du ikkje har ein OpenPGP-nøkkel eller ikkje veit kva det er, så treng du ikkje tenkje på denne innstillinga.

  Den valde nøkkelen blir også brukt som mottakar når du kryssar av for Alltid krypter til seg sjølv i OpenPGP-fana på Tryggleik sida.

  Du vil kanskje setje opp OpenPGP-miljøet først for å få dialogen for val av nøkkel til å fungere. Du kan gjera dette på Tryggleiksida.

Mappe for sendt e-post

- Vel kva for mappe som sendte meldingar skal lagrast i når du brukar denne identiteten.

  Du kan utøve meir fininnstilt kontroll over kor sendte meldingar skal lagrast ved å laga eit meldingsfilter som utgåande meldingar vert sendt til.

Kladdemappe

- Vel mappa som kladda meldingar skal lagrast i med denne identiteten.

Spesiell transport

- Vel eller skriv inn ein alternativ SMTP-tenar som utgåande meldingar blir sendt til med denne identiteten.

  Du er nøydd til å setje opp utgåande e-posttenarar før du kan velja dei får lista. Du kan gjera dette i Sende fana på Nettverksida.

### Signatur

I denne fana kan du skrive inn ein signatur som blir lagt til på slutten av kvar melding du sender med denne identiteten.

Denne type signatur har ingen ting med dei (digitale) signaturane som du kan velje å bruka under fana Avansert. Det er berre dårleg ordleggjing å kalla dette ein signatur, men sidan termen allereie er innarbeidd og vert brukt alle andre stadar så brukar vi denne notasjonen. Ver merksam på at desse signaturane og digitale signaturar er to heilt ulike ting.

Merk av for Bruk signatur viss du vil ha høve til å leggje til ein signatur når du sender meldingar med denne identiteten. For at signaturen skal leggjast til automatisk må du også merka av for Legg automatisk til signatur på sida Ny melding.

&kmail; kan henta signaturteksten frå ulike kjelder. Den tradisjonelle måten å gjera det på i Unix er å lesa teksten frå ei fil som er kalla `.signature` på heimekatalogen din. Denne fila kan delast mellom fleire program slik at du får same signaturen i kvart e-postprogram du nyttar.

For å lesa signaturen frå ei tekstfil så vel du Hent signatur frå: Fil. Skriv inn filnamnet i feltet Oppgi fil eller trykk på knappe til høgre for feltet for å bla gjennom filsystemet ditt. Viss du vil redigere fila kan du trykkja Rediger fil knappen.

&kmail; kan også lesa signaturteksten frå utdataen til ein kommando. Då kan du bruka program som `fortune` til å laga nye signaturtekstar for kvar melding. Alt som programmet skriv til stdout vert fanga opp og brukt som signaturtekst.

For å lesa utdataen frå ein kommando så vel du Hent signaturtekst frå: Resultat frå kommando. Skriv inn kommandoen (heile stien er føretrekt) i feltet Oppgi kommando eller trykk på knappen til høgre for feltet for å bla gjennom filsystemet ditt.

Eit tredje alternativ er at du kan skriva inn signaturteksten direkte i oppsettsdialogen til &kmail;. For å gjera dette kan du velja Hent signaturtekst frå: Tekstfeltet nedanfor og skriva inn teksten i tekstfeltet som kjem fram nedanfor.

På Internettet er det standard at signaturen er skilt frå meldinga med ei linje som kun inneheld tre teikn -- (strek, strek, mellomrom). &kmail; legg automatisk til denne linja før signaturteksten viss ho ikkje allereie er tilstade.

Viss du ikkje vil at &kmail; skal leggja til denne linja før signaturteksten automatisk, så må du leggje denne linja inn i teksten sjølv.

## Nettverk

Du finn ein snarintroduksjon til sida for Nettverk i avsnittet Setje opp e-post kontoar.

Denne sida let deg laga ein eller fleire (inngåande eller utgåande) kontoar, &ie; kombinasjon av e-posttenarar, innloggingsinformasjon og andre innstillingar. Du vil typisk laga ein konto for utgåande meldingar (brukt til å senda medlingar) og ein for innkomande meldingar (brukt til å motta meldingar). Du kan laga så mange kontoar du vil og koble kvar enkelt til ulike identitetar eller velja for kvar melding.

### Sending

Fana Sending let deg definere nye utgåande e-posttenarar og setja nokre felles alternativ.

Sjå avsnittet Setje opp e-post kontoar for enkel informasjon.

Når du trykkjer knappane Legg til eller Endra vil dialogboksen Legg til transport eller Endra oveføringsmetode spretta opp. For å senda med `sendmail` kan du skriva innstien til programmet `sendmail`. For å senda med SMTP kan du skriva inn Namn Vert og Port til tenaren. Tenar krev autentisering slår på Brukarnamn- og Passordfelta og knappar for Autentiseringsmetode på Tryggleikfana. Viss du ikkje er viss på tryggleiksinnstillingar kan du få &kmail; til å testa innstillingane ved å bruka Sjekk kva tenaren støttar.

Stadfest før sending gjer at ei stadfestingsrute vil koma fram kvar gong du sender ei melding.

Send e-post i utboksen ved sjekking av e-post sender alle meldingar frå utboksen når du sjekkar etter nye meldingar.

Standard sendemetode let deg definera kva som skjer når ei melding vert sendt. Viss du veljer Send no vil meldinga bli sendt til e-posttenaren med det same. Medan Send seinare vil gjere at meldinga vert lagt i køen i utboksen og sendt seinare med kommandoen Fil Send meldingane i køen eller automatisk når du sjekkar etter ny e-post, avhengig av innstillinga Send e-post i utboksen ved sjekking av e-post.

Meldingseigenskap let deg velja kva for koding meldinga di skal ha når den vert sendt. Tillat 8-bit tyder at &kmail; vil senda meldinga med 8 bit ASCII som tyder at alle spesielle teikn som bokstavar med apostrof og norske teikn vert sendt som dei er. Viss Følgjer MIME-standarden (Quoted Printable) er valt vil spesielle teikn bli koda med standard &MIME;koding. Dette kan vera lettare overførbart til andre e-postsystem enn 8 bit ASCII. Normal vil du ikkje trenge å endra standardinnstillinga her.

Standarddomene let deg setje kva for domenenamn som skal bli brukt for å fullføra e-postadressar som kun består av brukarnamnet til mottakaren. Viss du til dømes set standarddomene til `kde.org` vil meldingar du sender til `olanormann` bli sendt til `olanormann@kde.org`.

### Mottak

Sjå Oppsett av konto: mottak for enkel informasjon.

Med Påminning ved ny e-post kan du setja korleis &kmail; skal varsla deg viss nye meldingar har kome. Det er naturlegvis berre fornuftig viss regelmessig sjekking av e-post er slått på for minst ein konto. Pipelyd spelar av ein kort lyd, medan meir avanserte påminningsmetodar er tilgjengeleg med knappen Andre handlingar.

## Side for utsjånad

### Skrifttypar

Denne fana let deg enra typen, storleiken og teiknsettet til skrifttypane brukt til visning i programmet. Meldingskropp set skrifttypen for lesevindauget, Ny melding set skrifttypen i skrivevindauget når ein skriv ei ny melding. Det er eige oppsett for Meldingsliste - datofelt slik at du kan velje ein skrifttype med fast breidd i datofeltet. Noko som gjer det lettare å lesa.

### Fargar

Denne fana let deg endra fargen på teksten. Bruk fargar om att ved djup sitering tyder at til og med tekst som er sitert meir enn tre gongar vil få fargar. Merk at fargane på Sitert tekst kun kjem fram i meldingslesaren, ikkje når du skriv ny melding.

### Utsjånad

Vis HTML-statuslinje slår på ei linje på venstre side av lesefeltet som fortel om meldinga er HTML eller ikkje. Dette er viktig fordi HTML-meldingar kan etterlikna utsjånaden til signerte og krypterte meldingar, så du bør vere klar over om du les ei HTML-melding eller ikkje. HTML-statuslinja kan sjølv ikkje bli etterlikna av HTML-kode i meldinga.

Avsnittet for Vindaugsoppsett let deg velja mellom fleire oppsett av hovedvindauget. Dei skil seg frå kvarandre i høve storleik på kataloglista og plasseringa av MIME-treet. La musa vera i ro over ikona for å sjå nokre verktøytips som forklarar dei ulike vindaugsoppsetta.

Alternativa for Vis MIME-tre let deg velja kor tid MIME-treet skal visast: MIME-treet er ein del av hovedvindauget som gir deg tilgang til vedlegg til ei melding. Aldri slår av MIME-treet (merk at du får framleis tilgang til vedlegg som ikon), Alltid viser eit MIME-tre sjølv om meldinga ikkje har eit vedlegg. Smart viser MIME-treet berre dersom meldinga har minst eitt vedlegg.

### Meldingshovud

Viss Vis meldingsstorleik er valt vil det vera ei ekstra kolonne i meldingslista som viser storleiken til meldingane.

Vis krypteringsikon vil leggje til meir statusinformasjon til Emne-kolonna i meldingslista. Kvar melding som er signert vil ha eit lite Signert-ikon framom emnet. Kvar melding som er kryptert vil ha eit lite Kryptert-ikon framom emnet. Merk at du må velja meldinga ein gong før desse ikona vil koma fram, før det vil berre spørsmålsteikn bli vist.

Tråordna liste over meldingshovud ordnar alle meldingane i meldingslista i ei slags treordna liste, slik at svar på ei melding kjem rett under meldinga.

Val for trådordning av meldingshovud gir deg høve til å velje korleis trådar skal visast. Har alltid trådar opne, Trådar i utgangspunktet opne/lukka eller Opna trådar som inneheld nye, ulesne eller viktige meldingar. Du kan naturlegvis framleis opna/lukka trådar ved å bruka +/- knappane.

I avsnittet Datovising kan du velja mellom fleire datoformat. Lokalt format er det du kan setja underLand & Språk i &kcontrol;. For Eigendefinert format kan du få ei liste over moglege verdiar ved å trykkja &Shift;F1 og så trykkja på valet Eigendefinert.

### Profilar

Denne fana tilbyr fleire standardinnstillingar for &kmail; sin utsjånad og oppførsel. Du kan bruka desse som eit utgangspunkt for ditt eige oppsett.

Merk at å velja ein av profilane vil overskriva dine noverande innstillingar for utsjånad.

## Ny melding

### Generelt

Legg automatisk til signatur let deg velja om du skal automatisk leggja til signaturen din slik den er definert på sida for Identitetar.

Bruk smart sitering vil bryta lange linjer, men vil prøva å halde riktig sitering (⪚ > vil alltid vere på starten av linja).

Tekstbryting ved kolonne slår på tekstbryting når du skriv meldingar. Du må også spesifisere ved kva for kolonne tekstbrytinga kjem. (Du treng truleg ikkje endra standardverdien her som er `78`).

Viss du ikkje likar skrivevindauget i KMail kan du bruka eit anna skriveprogram. Merk at KMail sitt skrivevindauge framleis vil opna seg sjølv når du brukar eit eksternt skriveprogram. Det eksterne skriveprogrammet vil opna seg så snart du skriv ein bokstav i skrivevindauget. Når du er ferdig så lagrar du teksten og avsluttar skriveprogrammet. Teksten vil no dukke opp i KMail sitt skrivevindauge der du kan senda det. Merk at skriveprogrammet ditt kanskje ikkje kjem med det same, då må du bruka ⪚ `gvim -f %f` for gvim.

### Tekst

Fana Tekst let deg definera automatisk genererte linjer som vert lagt til svar på meldingar, vidersending av meldingar og teikna som vert lagt til framom sitert tekst. Det er spesielle %-nemnde teikn som vil setje inn visse verdiar. Desse verdiane er viste på toppen i Tekstfana. Du kan leggje til svaruttrykk i andre språk enn ditt standard &kde;språk ved å bruka Språkknappen. Dette vil kun verka for språk som du har installert ein i18n pakke for.

### Emne

Denne fana inneheld ei liste over emneprefiksar for svar og vidaresending. Viss du mottar meldingar som brukar prefiksar som er ulike dei som er standar kan du leggje dei til her. Då vil &kmail; kjenne dei igjen og kan ignorere dei ved sortering av meldingar. Når &kmail; set emnet i eit svar kan dei verta erstatta med Re:.

### Teiknsett

Her kan du setje dei standard teiknsetta som vert brukt for meldingar du skriv. Kvar melding du sender vert sjekka om det er skrive i eit av teiknsetta som er opplista, det øverste vert sjekka først. Viss meldinga er i eit av teiknsetta vil dette bli brukt. Viss ikkje vil ein dialogboks kome fram og gi melding om at du må velja teiknsett manuelt gjennom Val Vel teiknkoding.

Viss du vel Bruk eige teiknsett ved svar eller vidaresending (dersom det går), vil det teiknsettet til den orginale meldinga bli brukt. Dette forutset at det ikkje er teikn i meldinga som ikkje kan bli representert i det teiknsettet.

### Meldingshovud

Viss du vil at &kmail; skal laga Message-Id med eigendefinert suffiks så merkar du av for Bruk eigedefinert Message-Id-suffiks. Skriv inn suffikset du vil ha i feltet Eigendefinert Message-Id-suffiks. Du må vera sikker på at suffikset du skriv inn er unikt over heile verda. Det beste er å bruka eit domenenamn som du eig. Viss du ikkje merkar av Bruk eigedefinert Message-Id-suffiks vil &kmail; automatisk laga heile Message-Id'en. Viss du ikkje veit kva dette handlar om så ikkje merk av dette alternativet.

Lista Definer eigne mimehovud-felt set mimehovud som &kmail; vil bruka til utgåande meldingar. Du kan både finna på nye felt og overskrive eksisterande. Denne funksjonen er berre nyttig for avanserte brukarar.

## Tryggleik

### Generelt

Føretrekk HTML føre rein tekst vil visa HTML meldingar med HTML-formatering og oppsett. Vi oppmodar sterk å la denne innstillinga vera av, sidan tryggleiksproblem med HTML kan dukke opp. Når denne innstillinga er av kan du likevel lesa HTML-meldingar, men berre som rein tekst.

Viss du slår på Last eksterne referansar i e-postar frå Internett kan &kmail; lasta eksterne bilete, stilsett &etc; frå internett når du ser på ei HTML-melding. Vi oppmodar sterkt om å la denne innstillinga vera av (den har ingen effekt viss du kun leser meldingar i klartekst). Ved å leggje til eksterne referansar til meldingar kan personar som sender spam merke om du har opna ei melding frå dei. Merk at denne innstillinga har ingen effekt på &Java;, JavaScript og Plugins - desse er slått av uansett og kan ikkje bli slått på i det heile.

Send automatisk stadfesting ved mottak og lesing gjer at det automatisk blir sendt ei stadfesting (i form av ei ny melding) til sendaren av meldinga viss han spør om det. Viss dette alternativet er slått av vil det ikkje bli sendt noka stadfesting. Vi rår deg å la denne innstillinga vera av. Viss du vil sende stadfesting til visse personar kan du gjera det med filteret stadfest levering.

### OpenPGP

Sjå OpenPGP-avsnittet for innstillingar i OpenPGP-fana.

### Programtillegg for kryptering

Førebels viser vi til heimesida til prosjektet Ägypten.

## Mapper

Stadfest før tøming av mapper

- Å tøma ei mappe tyder at meldingane i mappa vert flytta til mappa papirkorg (og blir berre slette om dei allereie er i papirkorga). Sjølv om du normalt ikkje vil missa noko e-post, kan du likevel slå på ein dialog for stadfesting som spør om du verkeleg vil tøma mappa.

Varsel før sletting av gamle meldingar

- Dette vil spretta opp ein stadfestingsdialog før gamle meldingar vert sletta (⪚ ved avslutting).

Gå gjennom mappa fleire gonger ved søkjing etter ulesen e-post

- Når du trykkjer ein av snarvegane for å sjå etter nye meldingar (⪚ mellomrom) og dette alternativet er slått på, vil &kmail; ikkje hoppe til neste mappe, men istaden prøve å finna nye meldingar på toppen i mappa du står i.

Gå til første ulesne melding ved opning av mappe

- Når du opnar ei mappe vil &kmail; gå til den første uleste meldinga viss dette alternativet er slått på. Viss det ikkje er slått på vil &kmail; gå til meldinga som var valt då du forlot katalogen sist.

Merk meldinga som lesen etter

- Når du vel ei ny melding vil &kmail; endra statusen til meldinga til lest etter eit antal sekund som er definert her. Viss du slår av denne innstillinga vil meldingar halda på ny-statusen deira.

Spør etter handling når melding vert dregen til ei anna mappe

- Når du drar ei melding til ei anna mappe vil eit lite oppsprettvindauge kome fram og spørje om du vil kopiera eller flytta meldinga. Viss du slår av dette alternativet blir meldinga flytte med det same utan spørsmål.

Standardinnstilling for e-postmapper på disk er

- Her kan du setja standard mappeformat som vert brukt når du lagar nye mapper.

Oppgåver som skal utførast ved avslutting:

Komprimer alle mappene

- Dette vil komprimera alle mappene kvar gong du avsluttar &kmail;. Komprimering tyder at meldingar som du har sletta faktisk blir fjerna.

Tøm papirkorga

- Med dette alternativet slått på vert papirkorga tømd for meldingar når du avsluttar &kmail;.

Slett gamle meldingar

- Slett gamle meldingar frå mappene i høve eigenskapane for kvar mappe.

## Forfattarar av avsnittet

Dette avsnittet er skrive av: Daniel Naber daniel.naber@t-online.de og David Rugge davidrugge@mediaone.net.

Omsetjing ved Skolelinux-gruppa, Håvard Korsvoll korsvoll@stud.ntnu.no